Kitchen (Banana Yoshimoto)

Tại sao con người lại hội ngộ, để rồi phải chia xa?

Chúng ta đâu thể ngăn được việc gặp gỡ ai đó, thương mến họ rồi chấp nhận sẽ lìa xa nhau một ngày nào đó. Ấy thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả của con người hiện đại, dường như lại chẳng còn chỗ chứa cho những nỗi buồn. Nỗi buồn của sự chia ly, nỗi buồn của những trái tim cô đơn tách biệt.

Có lẽ vì thế nên cách Banana Yoshimoto để nhân vật của mình vượt qua nỗi buồn và sự mất mát đã khiến nhiều tâm hồn thấy đồng điệu đến vậy.

Trong căn bếp nhỏ của gia đình Tanabe, ánh đèn vàng dịu dàng không được bật lên hòng xua tan nỗi buồn, mà chỉ để nỗi buồn được nhìn thấy. Ở đó, Mikage không bị thúc giục phải vượt qua sự mất mát. Cô được để yên, như một vị khách quý mang theo tang chế của riêng mình. Không ai yêu cầu cô phải vui lên, không ai biến nỗi đau của cô thành điều cần được giải quyết.

Nỗi buồn đau sắc lạnh nhưng không gào thét, nó hiện diện lặng lẽ như tiếng tủ lạnh chạy ro ro suốt đêm dài: không được nhắc đến, nhưng không bao giờ bị tắt đi. Chính trong sự thừa nhận âm thầm ấy, Mikage có cơ hội nhìn thẳng vào nỗi đau buồn và khoảng trống trong tâm hồn mình, bằng tất cả lòng can đảm và sự trân trọng.

Cũng như Wabi-sabi là nghệ thuật sống chung với điều không trọn vẹn, hay Kintsugi là kỹ thuật sửa đồ gốm sứ vỡ, “Kitchen” đã làm hiển lộ một vẻ đẹp kín đáo rất đặc trưng trong văn hóa Nhật Bản, đó là sự thừa nhận khoảng trống như một phần của đời sống, không phải khiếm khuyết.

Sự ân cần vừa đủ và sự im lặng đầy yêu thương của Yuichi và Eriko – người mẹ chuyển giới của cậu đã biến vết nứt trong trái tim Mikage thành nơi ánh sáng đi qua. Quá trình chữa lành trong Bếp không phải là làm nỗi buồn biến mất, mà là ôm ấp nó, ủ ấm nó, đun chín nó và cho nó thời gian để chuyển hóa thành một thứ gì đó có ý nghĩa hơn. Thái độ kiên nhẫn và minh triết ấy giúp nỗi buồn có chỗ đứng trong đời sống mà không phá hủy con người. Thậm chí thông qua việc khẳng định sự tồn tại và bảo toàn sự hiện diện của nỗi buồn, một điều gì đó tốt đẹp mới mẻ có thể được tạo ra.

Khi nỗi buồn không còn bị xua đuổi hay phủ nhận, con người mới có thể tiếp tục sống, nhưng không phải bằng cách quên đi mất mát, mà bằng cách mang nó theo mình một cách dịu dàng hơn.

Bản quyền mọi bài viết và bài dịch trên trang thuộc sở hữu của Apicot Bookshop, vui lòng ghi nguồn khi trích dẫn.